على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3834
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
وجذ : جاى مغاك و حوضناك . وجذان ( vejz n ) ع . ج . وجذ . وجر ( vajr ) ا . ع . غار و سمج و مغاك در كوه . و نام كوهى . و نام دهى . وجر ( vajr ) م . ع . وجر الصبى وجرا ( از باب ضرب ) : دارو ريخت در دهان آن كودك . و وجرته : شنوانيدم به او آنچه را كه مكروه داشت . وجر ( vajar ) م . ع . وجر منه وجرا ( از باب سمع ) : ترسيد از وى . وجر ( vajar ) ا . پ . فتواى قاضى . وجر ( vajer ) ص . ع . جبان و ترسو . وجر ( vojor ) ع . ج . وجار ( vaj r ) و ( vej r ) . وجراء ( vajr ' ) ص . ع . مونث اوجر يعنى ترسان . وجرة ( vajrat ) و ( vajarat ) ا . ع . گودالى كه جهة گرفتن وحوش كنند . ج : اوجار . وجرة ( vajrat ) ا . ع . بيابانى در ما بين مكه و بصره كه محل اقامت وحوش است . وجرة ( vajerat ) ص . ع . مونث وجر : زن ترسو و جبان . وجرگر ( vajar - gar ) ا . پ . مفتى و آنكه فتوا مىدهد . وجز ( vajz ) ا - ص . ع . تيز جنبش تندرونده و سريع الحركة . و زود دهنده . و سبك و كوتاه از كار و از سخن و از هر چيزى . وجز ( vajz ) م . ع . وجز فى منطقه و كلامه وجزا و وجازة و وجوزا ( از باب ضرب و كرم : كوتاه كرد گفتار و سخن خود را . و وجزه وجزا و وجوزا ( از باب ضرب ) : كوتاه كرد آن را و كم نمود . و وجز اللفظ وجازة ( از باب كرم ) : كوتاه گرديد آن لفظ . وجزآن ( va - joz - n ) پ . كلمهاى كه در اختصار كلام استعمال مىكنند . وجزة ( vajzat ) ا . ع . مونث وجز يعنى تيز جنبش تند رونده سريع الحركة . و نام اسبى . و ابو وجزة : كنيه است . وجس ( vajs ) ا . ع . آواز نرم و صوت خفى و آنچه به گوش برخورد از آواز و جز آن . و آواز جماع . و كانوا يكرهون الوجس اى ان يكون مع جاريته و الاخرى تسمع صوته . وجس ( vajs ) م . ع . ترسيدن و هول كردنى كه حاصل شود از برآمدن صدا و آواز ، و الفعل من ضرب و من سمع قليلا . وجسان ( vajs n ) ا . ع . ترس و بيم و هراسى كه از برآمدن بانك و آواز حاصل شود . وجع ( vaja ' ) ا . ع . رنجورى و دردمندى . ج : و جاع و اوجاع . وجع ( vaja ' ) م . ع . وجع يوجع و ييجع و ياجع ( و فى لغة بنى اسد ) ييجع وجعا ( از باب سمع و از باب ضرب لغة ) : دردمند گرديد . و فلان يوجع راسه او بطنه : كه فلان فاعل و راس و يا بطن مفعول باشند . و هرگاه ضميرها را بفعل ملحق سازند مىگويند : فلانا يوجعه بطنه او راسه : كه انسان مفعول و عضو فاعل باشد . و نيز مىگويند : انا ايجع راسى و يوجعنى راسى . و و يوجعنى راسى ( از باب افعال ) نبايد گفت اگرچه عامه مىگويند و اگر بگويند واجعه راسه ايجاعا اصل آن اوجعه الم رأسه بوده . وجع ( vaja ' ) ا . پ . مأخوذ از تازى - درد و رنج . وجع ( vaje ' ) ص . ع . رنجور و دردمند . ج : وجعون و وجعى و وجاعى . يق : قوم وجعون و وجعى و وجاعى . و وام وجع الكبد : نام ترهاى كه در درد جگر سودمندست . وجعاء ( vaj ' ' ) ا . ع . كون و دبر . و نام موضعى . و نام قبيلهاى از ازد . وجعات ( vaje ' t ) ع . ج . وجعة . وجعة ( vaje'at ) ص . ع . زن رنجور و دردمند . ج : وجاعى و وجعات . يق : نسوة وجاعى و وجعات . وجعون ( vaje'una ) و وجعى ( vaj ' ) ع . ج . وجع . وجف ( vajf ) ا . ع . نوعى از رفتار شتر و اسب . وجف ( vajf ) م . ع . وجف وجفا و وجوفا و وجيفا ( از باب ضرب ) : نپيد و بىآرام گشت . و وجفت الابل : برفتار وجف رفتند شتران . وجل ( vajl ) م . ع . وجله وجلا ( از باب نصر ) : چيره شد به روى در ترس . وجل ( vajal ) م . ع . وجل يوجل و ياجل و ييجل ( و فى لغة بنى اسد ) ييجل وجلا و موجلا ( از باب سمع ) ترسيد . و بنى اسد مىگويند : انا ايجل و نحن ينجل و انت تيجل و جهة كسره ما قبل واو در امر بايد گفت ايجل . وجل ( vajel ) ص . ع . مرد ترسناك . ج : وجلون و وجال . وجلة ( vajelat ) ص . ع . زن ترسناك . وجلون ( vajeluna ) ع . ج . وجل . وجم ( vajm ) ص . ع . رجل